چاپ        ارسال به دوست

سرگذشت و سرنوشت تولید

توزیع و مصرف بطری های آب معدنی در دنیا

سرگذشت و سرنوشت تولید، توزیع و مصرف بطری های آب معدنی در دنیا
در سیصد و بیست سال قبل در سال 1700 میلادی در شهر بوستون آمریکا در ایالت ماسا چوست برای اولین بار بطری های شیشه ای در صندوقچه های چوبی حاوی 12 عدد بطری بصورت رایگان توزیع گردید و دلیل آن آلوده بودن آب شهر و شیوع امراض عفونی و نهایتاً مرگ و میر قابل توجه بوده است و در سال 1767 شهرداری بوستون رسماً اقدام به فروش آب سالم در بطری به مردم نمود که در این زمان شبکه آب آشامیدنی شهری بحد کاملاً سالم رسیده بود ولی مردم تحت تاثیر وقایع گذشته کماکان مایل به خرید آب بودند و در این زمان جمعیت شهر یکصد هزار نفر بوده است.
ودر این زمان یک آمریکایی بنام F.JACKSON در کشور آلبانی اقدام به تاسیس شرکت Jackson spa نمود که در این شرکت شروع به تولید بطری های شیشه ای آب و بسته بندی و توزیع در آلبانی و اروپا نمود که با توجه به اینکه مردم به دلیل کیفیت آب بسیار خوب در سراسر اروپا و وجود رودخانه های دانوب و راین و سن استفاده از بطری های آب را غیر عاقلانه میدانستند و تبلیغات این شرکت را نوعی وسواس روانی نامیدند و شرکت مجبور به توقف تولید شد.
از سال 1960 تا 1973 در آمریکا تحقیقات در اختراع ماده بلی اتیلن و ترانامید(PET) انجام پذیرفته و به نتایج مطلوب رسید و کارخانجات عظیم کوکاکولا- پپسی کولا- دسینی – لایف واتر اقدام به ساخت بطری پلاستیکی با این مواد نمودند که بسیار ارزانتر – سبک تر و با قابلیت حمل و نقل آسان و بی خطر نسبت به بطری های شیشه ای بود که به سرعت شرکت های نوشابه سازی – آب گازدار – شیر و غیره به آن روی آوردند.
در سال 1977 شرکت فرانسوی PERIER با هزینه تبلیغاتی 5 میلیون دلاری از مردم فرانسه درخواست نمود و تشویق باستفاده از آب معدنی در این بطری های جدید پلی اتیلن PET نمود و به علت کیفیت خوب آب شرب در شهرهای بزرگ فرانسه و از جمله پاریس موفقیت چندانی نصیب شرکت پریر نشد و هدف گیری سلامت و پیشگیری جهت بچه های کوچک و نوزاد و جلوگیری از امراض عفونی بود.
در سال 1977 شرکت ها و کارتل های سرمایه دار بزرگ آمریکائی از جمله شرکت عظیم کوکا کولا موفق شدند بخش کوچکی از مردم را در ایالت ماسا چوست بخصوص شهر بوستون تشویق باستفاده از بطری های آب معدنی نمایند و تبلیغات این بود که برای اولین بار در کره زمین آب سالم از چشمه های بهاری بنوشید.
نهایتاً با فراگیری جهانی استفاده از آب باصطلاح معدنی در سال 2016 در آمریکا تعداد بطری های آب معدنی فروش رفته بیشتر از سودا- نوشابه-شیر و مشروبات گردید و به رقم 46 میلیارد لیتر رسید و پس از 2 سال به رقم 53 میلیارد لیتر رسیده است که رشد 9/4 درصد در 2 سال را نشان میدهد.
شرکت کوکا کولا در این سال اقدام به خرید شرکت های بزرگ نوشابه سازی مانند PEPSI-DASANI –EQUIFINA –LIFE WATER نمود و با هزینه 400 میلیارد دلار در سال اقدام به تهیه و توزیع آب معدنی نموده است و باتوجه به شتاب مصرف رشد 10% در سال پیش بینی میگردد شرکت های اروپایی نستله – VITTEL و POLANDSPRIN –PURELIEE و شرکت بسیار و گمنام در سراسر جهان به این تجارب روی آورده اند در حال حاضر در هر دقیقه یک میلیون و دویست هزار بطری برابر 000/20 بطری در ثانیه در جهان وارد محیط زیست می شود که فقط 47 درصد از آنها قابل بازیافت و استفاده مجدد می باشند و تنها در آمریکای شمالی سالانه 480 میلیارد بطری پلاستیکی پس از مصرف وارد زباله دانی ها میشوند و با توجه به رشد 10 درصدی آنها وضعیت محیط زیست قابل تامل است و اگر تعداد بطری دور ریخته شده در هر هفته را جمع بزنیم طول آنها دو برابر محیط کره زمین خواهد شد.
در کشور آمریکا قیمت تمام شده آب معدنی هر بطری 300 تا 400 برابر آب شبکه قیمت دارد و هر بطری آب برابر 2 دلار و گرانتر از یک همبرگر با نوشابه می باشد.
علی رغم تبلیغات شرکت های تولید و توزیع کننده آب در آمریکا و برعکس موارد مندرج در برچسب روی بطری که آب از چشمه ها و کوهستان و برف های شمالی تهیه می شود با بازرسی و پیگیری سازمانهای بازرسی ذیربط مشخص گردید که 80% این محصول از شبکه آب شرب شهری در بطری ها پر می شوند و تعداد کمی مواد معدنی به آن افزوده می گردد و این موضوع بخصوص توسط شرکت های بزرگ و معروف مانند کوکا کولا- پپسی کولا – دسانی انجام بپزیرد که نهایتاً این شرکت را ملزم به قید این موضوع در برچسب بطری ها نمودند.
در پرسشنامه های که به مردم داده شده است 80 درصد اظهار نموده اند که از لحاظ مزه و رنگ و کیفیت فرقی در آب شبکه شهر با بطری ندیده اند و دلیل مصرف را نمی دانند.
در سر مقاله روزنامه کلیولند اوهایو در موضوع آزمایشات آب شبکه شهر و آب تولیدی کمپانی معروف FIJI نتایج بسیار جالب است که مقدار نیترات و ارسنیک موجود در آب بطری این شرکت برابر 89/23 میکرو گرم در گالنی که برابر 3/6 میلی گرم در لیتر میشود که بسیار بیشتر از حد مجاز مصرف در آب شرب می باشد و اینکه آب شبکه شهر فاقد آن است جای تامل است.
با توجه به اینکه روی بطری ها درج شده است که قابل بازیافت و استفاده مجدد می باشند فقط در آمریکا 6/6 درصد بازیافت شده است و بقیه در اطراف شهرها و ته دریا ها می باشند که عمر آنها 450 سال است و این زمان BIODEGRADE شدن آنها است و تحقیقات اخیر نشان داده است که 50 درصد لاک پشت های دریایی با خوردن پلاستیک مرده اند و هر سال 7/12 تن پلاستیک فقط وارد دریای اطراف آمریکا شامل اقیانوس اطلس و آرام میشوند.
نکته قابل تامل این است که مقدار آب مصرف شده برای تولید هر بطری برابر 4/1 لیتر آب است که تقریباً برابر حجم آب یک بطری است.
برای مصرف سوخت حمل و نقل در جهت توزیع و انتقال این حجم آب سالانه 50 میلیون بشکه نفت مصرف میشود و هر بطری با وزن 200 گرم برابر 36/1 دی اکسید کربن در زمان تولید وارد فضا می نماید که تاثیرات مخرب آن بر محیط زیست خود مسئله مهمی است.
در حال حاضر در کره زمین 785 میلیون نفر یعنی از هر 10 نفر یکنفر دسترسی به آب شرب قابل مصرف ندارد و هزینه هنگفت تولید-انتقال-توزیع – جمع آوری زباله و سایر هزینه های مرتبط با بطری های آب معدنی می تواند نجات بخش کودکانی باشد که در هر یک دقیقه یکنفر از آنها در سن زیر پنج سال در دنیای بی رحم میمیرند بعلت آب آلوده و امراض عفونی – بهداشتی از سال 2014 شهر sanfransisco در آمریکا فروش بطری های آب معدنی و نوشابه را ممنوع کرده است و تعداد زیادی از شهر بزرگ آمریکا اقدام به کاهش تولید و مصرف این بطری ها نموده اند و تا کنون 60 دانشگاه حتی در خوابگاه ها و کمپ ها استفاده از بطری های پلاستیکی را ممنوع نموده اند.


با تشکر-سعید ستوده


دانلود فايل : سرگذشت_و_سرنوشت_تولید.pdf ( 81KB )


١٤:٥٣ - يکشنبه ٢٧ مرداد ١٣٩٨    /    شماره : ٦٩    /    تعداد نمایش : ١١٩